Kosten en baten van de energietransitie in beeld
Vanaf de start in 2025 is het CBS betrokken bij het programma ‘Energietransitie Integraal Kostenbeeld’ (EIK). Samen met vier overheidsorganisaties werkt het CBS aan de kennisinfrastructuur voor een overzicht van de kosten en baten van de energietransitie. “De effecten van duurzaamheidsbeleid kunnen erg ingewikkeld zijn,” vertelt Nienke Maas, programmasecretaris van TNO voor EIK. “Denk bijvoorbeeld aan het verstrekken van subsidies voor warmtepompen.” Volgens Maas lijkt dit op het eerste gezicht een voor de hand liggende en eenvoudige maatregel om woningen te verduurzamen. “Maar veel wijken kunnen de extra belasting van deze warmtepompen op het stroomnet niet aan. Dat betekent ook investeringen in de elektriciteitskabels en kastjes in de wijk. Hoeveel gaat dat kosten en wie gaat dat betalen? En wat betekent dat voor heel Nederland? Dat zijn allemaal vragen die wij proberen te beantwoorden om zo een totaalbeeld te schetsen.”
Samenwerking
Sylvia Bleker, statistisch onderzoeker, projectleider en projectmanager van de EIK-teams bij het CBS, benadrukt hoe belangrijk de samenwerking tussen al deze instellingen is. “Los van elkaar hebben we slechts informatie over een deel van de puzzel,” zegt Bleker. Zo heeft het CBS bijvoorbeeld data over het aantal dieselauto’s dat nog op de weg rijdt, en weten we hoeveel vermogen aan zonnepanelen er in Nederland beschikbaar is. “Maar de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) heeft veel kennis en ervaring met subsidies en kostencurves. Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) en het Centraal Planbureau (CPB) werken met voorspellende modellen. Uiteindelijk heb je dat allemaal nodig om een beeld te krijgen van hoeveel de overstap naar duurzame energie gaat kosten.”
Peter Nooteboom, voormalig programmamanager van het Green Deal programma bij het CBS, ziet in EIK een voortzetting van veel projecten die tijdens de Green Deal zijn opgestart. Gedurende dit initiatief werkte het CBS met verschillende (inter)nationale partners samen om samenhangende en toegankelijke cijfers over duurzaamheidsthema’s te leveren. Een van de belangrijkste projecten was het dashboard Duurzaamheid, een overzichtspagina met grafieken waarin te zien is hoe Nederland ervoor staat op de verschillende onderdelen van de Green Deal. “Alle informatie die wij hebben verzameld rondom thema’s zoals klimaatadaptatie, CO2-emissies en milieukwaliteit, is ook voor EIK weer van belang,” zegt Nooteboom. “Het is mooi om te zien dat het harde werk en de goede banden die zijn opgebouwd niet verloren gaan.”
